8 / 10
دﯾﮕری ھم ﺗﮑرار ﻣﯽ ﮔردد. ﻣﯽ ﺑﯾﻧﯾم ﮐﮫ ﺣﺿرت ﺑﺎب ﺣدﯾث اﺳﻼﻣﯽ را ﺧﻠق ﺑدﯾﻊ ﻣﯽ
ﻓرﻣﺎﯾﻧد و از ظﺎھر ﺟﺑری آن
ﻓراﺗر رﻓﺗﮫ و
اﺻل آزادی و اﺧﺗﯾﺎر ﻧﯾﮑﯽ و ﺑدی را
از آن
ﻧﺗﯾﺟﮫ ﻣﯽ ﮔﯾرﻧد. ﻋﯾن ﺑﯾﺎن ﻣﺑﺎرک اﯾن اﺳت:
و ان ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﻣﻘﺎم
[ ﻗدر ]
ﺗظﮭر اﻟﮑﺛرات و ﺗﻣﯾز
اﻟﺳﺑﺣﺎت ﻋن اﻟﺷﺑﺣﯾ
ﺎت
و اﻟذوات ﻋن
اﻟ
ﺻﻔﺎت و ﯾﺷﻘﯽ ﻣن ﯾﺷﻘ
ﯽ ﻓﯽ
ھذه اﻟرﺗﺑﺔ
ﺑﻘﺑول اﺧﺗﯾﺎرھ
ﺎ
و ﯾﺳﻌد ﻣن ﯾﺳﻌد
ﻓﯽ ھذه
اﻟرﺗﺑﺔ
ﺑﻣﺎ ﻓﺿل ﷲ ﻋﻠﯾﮭﺎ ﻣن ﺟﮭﺔ اﺧﺗﯾﺎرھﺎ
و ھﯽ ﺑطن اﻻﻣﮑﺎن و ﻋﻣق اﻻﮐﺑر اﻟذی اﺷﺎر اﻻﻣﺎم
)ع ( ﺑﺎن
اﻟﺷﻘﯽ ﺷﻘﯽ ﻓﯽ ﺑطن اﻣﮫ و
اﻟﺳﻌﯾد ﺳﻌﯾد ﻓﯽ ﺑطن اﻣﮫ. ﻻن ﺟﮭﺔ
ﻗﺑول اﻟﺧﯾر و
اﻟﺷر
ھﯽ ﺟﮭﺔ
اﻟﺛﺎﻟﺛﺔ
اﻟﺗﯽ ﺗظﮭر ﺑﻌد اﻗﺗران اﻻﻣرﯾن
.
ﻣﻌﻧﺎی ﺑﯾﺎن ﺑﺎﻻ اﯾن اﺳت: ﺑراﺳﺗﯽ ﮐﮫ در ﻣﻘﺎم ﻗدر ﮐﺛرﺗﮭﺎ آﺷﮑﺎر ﻣﯽ ﮔردﻧد و
اﻧوا
ﺎح ﺷﺑ ا ر از
و ﻧﯾز ذوات
از ﺻﻔﺎت
ﻣ
ﺗﻣﺎﯾز ﻣﯽ
ﮔردﻧد
. در اﯾن رﺗﺑﮫ اﺳت ﮐﮫ
ﻓرد آدﻣﯽ ﺑﺎ ﭘذﯾرش
اﺧﺗﯾﺎر و
ﻧا
ﺗﺧﺎب ﺷﻘﺎوت
،
ﮔ ﺷﻘﯽ ﻣﯽ
ردد در ﺣﺎﻟﯾﮑﮫ
ﻓردی دﯾﮕر
در اﯾن رﺗﺑﮫ ﺑﺧﺎطر ﻓﺿل ﺧدا ﮐﮫ ﺑﮫ
او اﺧﺗﯾﺎر داده اﺳت ﺑﮫ ﺳﻌﺎدت ﻣﯽ رﺳد و ﺳﻌﯾد ﻣﯽ ﺷود. رﺗﺑﮫ ﻗدر ﺷﮑم ﻋﺎﻟم اﻣﮑﺎن اﺳت و
ھﻣﺎن
ﺑزرﮔﺗرﯾن ژرﻓﻧﺎﺋﯽ
اﺳت ﮐﮫ اﻣﺎم )ع( ﺑﮫ آن اﺷﺎره ﮐرده
اﺳت ﮐﮫ ﺷﻘﯽ در ﺷﮑم ﻣﺎدرش
ﺷﻘﯽ،
و ﺳﻌﯾد در ﺷﮑم ﻣﺎدرش ﺳﻌﯾد اﺳت. ﭼرا ﮐﮫ ﺑراﺳﺗﯽ
ﺟﮭت ﻗﺑول ﺧﯾر و ﺷر ھﻣﯾن
ﺟﮭت ﺳوم
)ﻗدر( اﺳت ﮐﮫ ﺗﻧﮭﺎ ﭘس از
ﭘﯾوﻧد دو
ﭘﯾﺷﯾن اﻣر
)ﻣﺷﯾت و اراده( ﺑﮫ ظﮭور ﻣﯽ
ﭘﯾوﻧدد.
5
. اﻧﺳﺎن و ﺑﺎزﮔﺷت اﻣﺎم
از ﺷﮕﻔت اﻧﮕﯾز ﺗرﯾن ﺟﻠوه ھﺎی ﻣﻘﺎم واﻻی اﻧﺳﺎن در ﻧوﺷﺗﮫ ھﺎی ﺣﺿرت ﺑﺎب ﺑﺣث اﯾﺷﺎن
در
ﺑﺎره ﻣﻌﻧﺎی راﺳﺗﯾن ﻗﺎ
ﺋﻣﯾت
و ﻏﯾﺑت و ﺑﺎزﮔﺷت اﺳت. ﭘﯾﺷواﯾﺎن ﻣذھب ﺷﯾﻌﮫ ﺑر اﺳﺎس
ﺗﻌﺑﯾر ﻟﻔظﯽ و ﺳطﺣﯽ از اﺣﺎدﯾﺛﯽ ﮐﮫ درﺑﺎره اﻣﺎم دوازدھم، ﺗوﻟد او، ﻏﯾﺑت او، و ﺑﺎﻻﺧره
ﺑﺎزﮔﺷت و ظﮭور اوﺳت )اﮔرﭼﮫ اﮐﺛر اﯾن اﺣﺎدﯾث ﺟﻌﻠﯽ اﺳت( ﻣﻔﮭوم ﻧﺟﺎت ﺑﺷرﯾت و
اﺳﺗﻘرار ﻋداﻟ
ت ﺟﮭﺎﻧﯽ ﺗوﺳط ﻗﺎﺋم
را ﺑﺎر دﯾﮕر ﺑﮫ ﻣﻔﮭوم ﺧﺷوﻧت ﺑﺎورﻧﮑردﻧﯽ، ﻧﻔرت و
ﻧﺎﺑردﺑﺎری ﻧﺳﺑت ﺑﮫ ھرآن ﮐس ﮐﮫ ﻧوع ﺑﺧﺻوﺻﯽ از ﺗﺷﯾﻊ را ﺑﺎور ﻧدارد و ﮐﺷﺗﺎر آدﻣﯾﺎن
ﻣﻧﺣط ﺳﺎﺧﺗﮫ اﻧد. در اﯾن اﻧدﯾﺷﮫ ﺳﺗم ﻣﺣض ﺑﻌﻧوان ﻋداﻟت ﻣﺣض ﺗﻠﻘﯽ ﻣﯽ ﺷود و ﺳﻘوط
اﻧﺳﺎن ﺑﮫ رﺗ
ﺑﮥ
ﺣﯾواﻧﺎت د
رﻧده ﺑﻌﻧوان ﮐﻣﺎل روﺣﺎﻧﯽ و ارادۀ
ﺧدا
ﺗﻌﺑﯾر ﻣﯽ ﮔردد. ﺗ
ﺿﺎد ﮐﺎﻣل
ﺑﺎور ﺑﮫ ﻏﯾﺑت اﻣﺎﻣﯽ ﮐﮫ ﺑﯾش از ھزارﺳﺎل اﺳت
،
زﻧده ﻣﺎﻧده و
ﺑﯾﮭوده
ﺑﯾن ﻣرگ و زﻧدﮔﯽ
ﻣﻌﻠق اﺳت ﺑﺎ ﺧرد ﻧﯾز آﺷﮑﺎر اﺳت.
اﻣﺎ در آﺛﺎر ﺣﺿرت ﺑﺎب ﺗﻌﺑﯾر ﻧوﯾﻧﯽ از اﯾن ﻣﻔﺎھﯾم ﺻورت ﯾﺎﻓﺗﮫ اﺳت. ﺻرﯾﺣﺗرﯾن ﺷﮑل
ا
ﯾن ﺑﺣث در اﺛری ﺑﻧﺎم ﺷرح دﻋﺎء
ﻏﯾﺑت در ﺷﯾرا
ﯾﺎﻓتز
ﻣﯽ ﺷود. اﯾن اﺛر ﺗﻔﺳﯾری اﺳت ﺑر
ء دﻋﺎ
ﻏﯾﺑت ﮐﮫ د
ﻋﺎﺋﯽ
اﺳت ﮐﮫ ﺑﮫ اﻣﺎم ﺻﺎدق
ﻣﻧﺳوب
اﺳت. ﺷﯾﻌﯾﺎن ﺑﺎﯾ
د اﯾن دﻋﺎء
را در