9 / 10
ﺣﺘﯽ
ا ﮔﺮ ﻫ
ﯿﭻ
ﯿﺎﺳﯽ ﺧﻄﺮ ﺳ
اﯾﻦ ای
اﻓﺮاد
را
ﻧﻤﯽ ﺗﻬﺪﯾﺪ
ِ ﻓﺮضِ ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺮد،
وﺟﻮد
اﺳﺎﺳ ﯽ ﺷﮑﺎﻓ
ﯽ
آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ا
ﯿﺠﻪ ﻧﺘ ﯾﻦ
ﯿﺎن ﮐﻪ ﺑ رﺳﺎﻧﺪ ﯽﻣ
ﯽﻋﻠﻤ ﯾﺎ ﯽ ﻓﻠﺴﻔ ﯾﻖﺣﻘﺎ ﯽ ﻋﻤﻮﻣ
ﻣﻤﮑﻦ
ﯾﺎ
ﻣﻄﻠﻮب ﻧ
ﯿﺴﺖ،
ﯾﻦو ا
ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در زﻣﺎن ﺣﺎل ﺑﻠﮑﻪ در
زﻣﺎن یﻫﻤﻪ
ﻫﺎ ﺻﺎدق اﺳﺖ. آﻧﻬﺎ
ﺑﺎﯾﺴﺖ ﻣﯽ
ﯾﺪﻋﻘﺎ
ﺧﻮد را از ﻫﻤﮕﺎن، ﺑﻪ ﺟﺰ
ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎن
،
ﭘﻨﻬﺎن
ﮐﺮدﻧﺪ ﻣﯽ
: ﺑﺎ ﻣﺤﺪود
ﮐﺮدن ﺧﻮد ﺑﻪ آﻣﻮزش ﺷﻔﺎﻫ
ﯽ ﮔﺮوﻫ ﯽ
ِاز داﻧﺸﺠﻮ
دﻗﺖ ﺑﻪ ﯾﺎن
ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه
ﺑﺎ ﯾﺎ ،ﺷﺪه
ﻧﮕﺎرش
"اﺷﺎرت
ﯾﯽﻫﺎ
ﻣﺨﺘﺼﺮ"
ی درﺑﺎره
ﯾﻦ ﻣﻬﻤﺘﺮ
ﻣﺴﺎﺋﻞ.
۲٥
ﺗﻤﺎم
ﺑﻪ ﻗﺎدر ﮐﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ
، ﺧﻮاﻧﺪﻧﻨﺪ
ﺑﻪ آﻧﭽﻪ
ﻧﻮﺷﺘﻪ
،ﺷﻮد ﻣﯽ
ﯽ دﺳﺘﺮﺳ
دارﻧﺪ. در ﻧﺘ
ﻓ ﯿﺠﻪ،
ﯿﻠﺴﻮﻓﯽ
ﮐﻪ راه د
وم را
ﮔﺰﯾﻨﺪ ﯽﺑﺮﻣ
ﺗﻨﻬﺎ ﻋﻘﺎ
ﺗﻮاﻧﺪ ﯽرا ﻣ ﯾﺪی
ﺑﻪ ﺗﻔﺼ
ﯿﻞ
ﺷﺮح دﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﺮا
ی
ا ﮐﺜﺮﯾﺖ
ﻮف ﻓﯿﻠﺴ ﻏﯿﺮ
ﯿﺎنﺑ ﻪﺑ: ﺷﺪ ﺑﺎ ﻣﻨﺎﺳﺐ
ﺗﺮ، ﯿﻖدﻗ
ﺗﻤﺎم ﻧﻮﺷﺘﻪ
او ﺑﺎ یﻫﺎ
ﻋﺎﻣﻪ ﯾﺪ
ﻓﻬﻢ ﺑﺎﺷﺪ. ا
ﯾﺪﻋﻘﺎ ﯾﻦ
از ﺗﻤﺎم ﺟﻬﺎت ﺑﺎ ﺣﻘ
ﯿﻘﺖ
ﺑﻪ او. ﺪﻧ ﻧﺪار ﯽ ﻫﻤﺨﻮاﻧ
ﯾﮏ ﻋﻨﻮان
ﻓﯿﻠﺴﻮف،
روح" از ﺑﯿﺶ ﭼﯿﺰ ﻫﯿﭻ از ﮐﻪ
آﻏﺸﺘﻪ
ﺑﯿﺰار " دروغ ﺑﻪ
ﻧﯿﺴﺖ،
آ ﮔﺎه ﮐﺎﻣﻼً
اﺳﺖ
ﻦﭼﻨﯿ ﮐﻪ
ً ﻋﻘﺎﯾﺪی
ﺻﺮﻓﺎ
"داﺳﺘﺎن
راﺳﺖ ﯾﯽﻫﺎ
ﻧﻤﺎ"،
ﯾﺎ "، ﺷﺮﯾﻒ ﻫﺎی وغ "در ﯾﺎ
ﮔﻤﺎن و "ﻇﻦ
ﺖﯿﻘﺣﻘ ﯿﮏﺗﻔﮑ یﯿﻔﻪ و وﻇ "اﻧﺪ
از ﻋﺮﺿﻪ
ی
ﯽﺟﺪﻟ ﯾﺎ ﺷﺎﻋﺮاﻧﻪ
آن ﺑﺮ ﻋﻬﺪه
ی
ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﻓﻠﺴﻔﻪ
دان اﺳﺖ. اﻣﺎ اﮔﺮ آﺷﮑﺎرا ﻧﺸﺎن ﻣ
دادﯽ
ﮐﻪ ﮐﺪام
از ﯾﮏ
، ﻋﺒﺎرات
ﯾﻒﺷﺮ دروغِ
ﯿﻘﺘﯽ ﺣﻘ ، ﯾﮏ و ﮐﺪام
واﻻ اﺳﺖ، ﻧﻘﺾ ﻏﺮض ﮐﺮده ﺑﻮد.
او
ﺧﻮاﺳﺖ ﯽ ﺗﻨﻬﺎ ﻣ
ﮐﻪ ﺗﻮﺟﻪ
ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﻓﻠﺴﻔﻪ
ﯾﻦ ﺑﻪ ا را دان
ﻧﮑﺘﻪ ﺟﻠﺐ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ در ﻧﻘﻞ دروغ
ﯾﺎ ﯾﻒﺷﺮ یﻫﺎ
داﺳﺘﺎن
ﯿﻘﺖﺣﻘ یﻫﺎ
اﺷﮑ ﻧﻤﺎ
ﯽﺎﻟ
دﯾﺪه ﯽﻧﻤ
اﺳﺖ. از ﻣﻨﻈﺮ ﻣﻮرخ ادﺑ
ﯽ،
ﺗﻨﻬﺎ ﺗﻔﺎوت ﭼﺸﻤﮕ
ﯿﺴﻠﻮف ﻓ ﯿﺎنﻣ ﯿﺮ
ِﭘ
ﯿﺸﺎﻣﺪرن
ﯽ ﻧﻮﻋ
)ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﺨﺘ
ﺗﻮانﯽﻣ ﯽ
او را از ﺷﺎﻋﺮ ﭘ
ﯿﺸﺎﻣﺪرن
ﯿﮏﺗﻔﮑ
ﮐﺮد( و ﻓ
ﯿﻠﺴﻮف
ﻣﺪرنِ ﻧﻮﻋ
ﯾﮑﺮد رو ،ﯽ
آﻧﻬﺎ ﺑﻪ "دروغ
ﯾﺎ) ﯾﻒﺷﺮ یﻫﺎ
ﻣﻮﺟﻪ("،
"ﻓﺮ
ﯾﺒﮑﺎری
ﭘﺮﻫ
ﯿﺰﮐﺎراﻧﻪ
" ،"
ﺗﺤﺮﯾﻒ
واﻗﻌﯿﺖ
"
۲٦
ﯾﺎ
"اﻗﺘﺼﺎ
د
اﺳﺖ" ﺣﻘﯿﻘﺖ
ﻫﺮ .
ی ﺧﻮاﻧﻨﺪه
ﯽ ﻣﺪرﻧ ﻣﻌﻘﻮل
از ﺗﺼﻮر
ﯾﻦا
ﮐﻪ اﻧﺴﺎﻧ
ﯽ
ﺑﺰرگ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ا ﮐﺜﺮ
ﯾﺖ
ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺧﻮد را ﮔﻤﺮاه ﮐﻨﺪ
،
ﺷﮕﻔﺖ
زده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ.
۲۷
ﯾﻦ ﺑﺎ ا
ﺣﺎل، ﻫﻤﺎن
ﻃﻮر
ﮐﻪ ﻣﺘﺎﻟّﻬ
ِ اﯾﻦ ، ﮔﻔﺘﻪ ﯿﺒﺮال ﻟ ﯽ
اود ﻣﻘﻠّﺪان
ً ﯾﺮکز یﯾﺴﻪ
اﺣﺘﻤﺎﻻ
از ﻣﺎ ﺻﺎدق
ﺗﺮ ﺑﻮدﻧﺪ، ﻣﺎ
ﯾﯽ
ﮐﻪ آﻧﭽﻪ را آﻧﻬﺎ
"دروﻏﮕﻮ
، ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ ﯽ" ﻣ ﯾﻒﺷﺮ ﯾﯽ
"در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﺴﺌﻮﻟ
ﯿﺖ
ﻫﺎی
اﺟﺘﻤﺎﻋ
ﯽ
. ﺧﻮاﻧﯿﻢ ﯽ ﻓﺮد" ﻣ
دو ﻓﻬﻤﯽ ﻋﺎﻣﻪ ﮐﺘﺎب ﻫﺮ
آﻣﻮزه
: دارد ﺧﻮد در
آﻣﻮزه
ﮐﻪ ﯿﺎﻧﻪ ﻋﺎﻣ ای
و ؛ دارد ﯾﺒﯽ ﺗﻬﺬ ﯿﺘﯽ و ﻣﺎﻫ ﺷﻮدﯽﻣ ﯿﺎنﺑ ﺻﺮﯾﺢ
آﻣﻮزه
ای
ﻓﻠﺴﻔﯽ
ﺗﺮﯾﻦ ﻢﻣﻬ یﺑﺎره در
ﻣﻮﺿﻮع
ﻫﺎ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ در
ﻟﻔﺎﻓﻪ
ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﻣ
ﯾﻦ. ا ﺷﻮدﯽ
اﻣﺮ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎ
ی
اﻧﮑﺎر ا
ﯾﻦ
ﯿﺴﺖﻧ ﯿﺖ واﻗﻌ
از ﻧﻮ ﯽ ﮐﻪ ﺑﺮﺧ
ﯾﺴﻨﺪﮔﺎن
ﺑﺰرگ
ﯽ ﺑﻌﻀ ،
ِاز ﺣﻘﺎ
ﯾﻖ
ﻣﻬﻢ را آﺷﮑﺎرا و از زﺑﺎن ﺷﺨﺼ
ﺑﺪﻧﺎ ﯿﺘﯽ
ﯿﺎن م ﺑ
ﮐﺮده
اﻧﺪ:
ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﯽﻣ ﯿﺐﺗﺮﺗ ﯾﻦا ﺑﻪ
ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪازه
ﻓﺎش
ﮔﻮﯾﯽ
آن ﺣﻘﺎ
ﯾﻖ
را ﻧﺎﺻﻮاب ﻣ
ﯿﻦﻫﻤ ﺑﻪ. ﺪﻨداﻧﯽ
ﺳﺒﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ در
ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ
آﺛﺎر
ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣ
ﯿﻄﺎنﺷ ﺗﻮاﻧﯿﻢ ﯽ
د ﺻﻔﺘﺎن،
ﯾﻮاﻧﮕﺎن،
ﯾﺎن، ﮔﺪا
ﺳﻔﺴﻄﻪ
ﺑﺎزان، ﻣ
ﺧﻮارﮔﺎن، ﯽ
ﯿﺎشﻋ
ﻫﺎ
و ﻟﻮدﮔﺎﻧ
ﯽ
ﯿﺎﺑﯿﻢ ﺟﺎﻟﺐ ﺑ
. اﻣﺎ ﻣﺨﺎﻃﺒﺎن ﺣﻘ
ﮐﺘﺎب ﯾﻦا ﯿﻘﯽ
ﻫﺎ ﻧﻪ ا ﮐﺜﺮ
ﯿﺮﻓﯿﻠﺴﻮف ﻏ ﯾﺖ
اﺳﺖ
ﻓ و ﻧﻪ
ﯿﻠﺴﻮﻓﺎن
ﺗﻤﺎم
ﺑﻠﮑﻪ ، ﻋﯿﺎر
ﯿﻠﺴﻮف ﻓ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﯽﻣ ﮐﻪ اﻧﺪ ﺟﻮاﻧﺎﻧﯽ
ﺷﻮﻧﺪ:
ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎن
ﺑﺎﻟﻘﻮه را ﺑﺎ
ﯾﺪ
ﻗﺪم ﺑﻪ ﻗﺪم از
ﻫﺎی ﮔﺎه دﯾﺪ
ﻻزم
25
Plato, Timaeus, 28 c3-5, and Seventh Letter, 332 d6-7, 341 C4-e3, and 344 d4-e2.
اﺳﭙﯿﻨﻮزا، ﮐﻪ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﻣﺪاﻓﻊ ﻟﯿﺒﺮاﻟﯿﺴﻢ و دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﻮد، ﺑﻪ روﺷﻨﯽ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ
دﻫﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻧﻈﺮ ﺑﺎ ﻣﺮام دﻣﻮﮐﺮاﺗﯿﮏ ﺳﺎزﮔﺎر اﺳﺖ. ﻧﮕﺎه ﮐﻨﯿﺪ
ﺑﻪ:
Tractatus de intellectus emendatione, 14 and 17
و
ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ
Tractatus theologicopoliticus, V 35-39, XIV 20 and XV end.
26
Sir Thomas More,
Utopia
,
ﺑﺨﺶ آﺧﺮ از دﻓﺘﺮ اول
.
۲۷
آ ﮔﻮﺳﺘﯿﻦ اﯾﻦ ﻣﺴﺄﻟﻪ را ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان
"
magna quaestio, latebrosa, tractatio, disputatio inter doctos
alternans
"
ﻣﻄﺮح
ﻣﯽ
ﮐﻨﺪ و ﮔﺮوﺗﯿﻮس در
De Jure Belli ac Pacis,
III, chap. I, §7 ff.
,
ﺑﻪ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﻪ آن ﻣﯽ
ﭘﺮدازد
. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻨﮕﺮﯾﺪ ﺑﻪ ﻧﺎﻣﻪ
ی ﻧﻬﻢ و
دﻫﻢ ﭘﺎﺳﮑﺎل در
Lettres provinciales
و ﻧﯿﺰ:
Jeremy Taylor,
Ductor Dubitantium
, Book III, chap. 2, rule 5.